AÇIK CEZA İNFAZ KURUMLARI VE HÜKÜMLÜLERE GETİRDİĞİ AVANTAJLAR

Hakan BÜYÜKABACI

Tetkik Hâkimi

 

Hükümlü İnfaz geçici bir süredir ve infaz sonrasında yepyeni bir hayat hükümlüyü beklemektedir. Önemli olan burada geçecek olan zamanı iyi kullanmak, bir meslek öğrenme imkânı varsa onu değerlendirmektir.

Bu amaçla oluşturulan açık ceza infaz kurumlarının, hükümlüler için ne gibi avantajlar getirdiği bu yazımızın konusunu oluşturmaktadır.

Açık Ceza İnfaz Kurumu Nedir?

5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanununun 14'üncü maddesinde "Açık ceza infaz kurumları, hükümlülerin iyileştirilmelerinde, çalıştırılmaları ve meslek edindirilmelerine öncelik verilen, firara karşı engelleri ve dış güvenlik görevlisi bulunmayan, güvenlik bakımından kurum görevlilerinin gözetim ve denetimi ile yetinilen kurumlardır." şeklinde tanımlanmıştır.

Hangi Hükümlüler Açık Ceza İnfaz Kurumuna Ayrılabilir?

Hükümlülerin Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılmaları Hakkında Yönetmelikte belirtilen istisnalar dışında aşağıdaki şartları bir arada taşıyan hükümlüler açık ceza infaz kurumuna ayrılabilir:

a) Toplam cezasının beşte birini infaz etmiş olmak,

b) İyi halli olmak: Hükümlünün ceza infaz kurumunun düzen ve güvenliği amacıyla konulmuş kurallara içtenlikle uyduğu, haklarını iyi niyetle kullanarak yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olduğu idare ve gözlem kurulunca tespit edilmesi halinde iyi hâl kararı verilebilir.

c) Koşullu salıverilme tarihine beş yıldan az süre kalmış olması.

Ayrıca ;

- İlk kez suç işlemiş olmak koşuluyla;

- İki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına hükümlü bulunanlar ile para cezası iki yıl ve daha az süre ile hapse çevrilenler, bulundukları yerdeki açık ceza infaz kurumlarına doğrudan Cumhuriyet başsavcılıklarınca gönderilebilir.

İstisnalar Nelerdir?

Hükümlülerin Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılmaları Hakkında Yönetmelik, bazı suçluların açık ceza infaz kurumuna ayrılabilmeleri için, yukarıda belirtilen genel kurallardan ayrılarak farklı bir düzenlemeye gitmiştir.

Buna göre:

a) İlgili kanun gereğince cezaları yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumları ile kapalı ceza infaz kurumlarının yüksek güvenlikli bölümlerinde infaz edilen hükümlüler, toplam cezalarının üçte birini bu kurumlarda iyi halli olarak geçirmeleri ve koşullu salıverilme tarihine üç yıldan az süre kalmış olması,

b) Müebbet hapis cezasına hükümlüler, koşullu salıverilme tarihlerine üç yıl ve daha az süre kalmış olması,

c) Yönetmeliğin 6'ncı maddesinde belirtilen suçlardan aldıkları cezaları infaz etmekte olan hükümlülerin koşullu salıverilmeleri için kalan sürenin, yönetmelikte belirtilen sürenin (suç türlerine göre bir veya iki yıl ) altına inmesi,
halinde açık ceza infaz kurumuna ayrılabilmeleri mümkün olacaktır.

Açık Ceza İnfaz Kurumuna Ayrılmanın Hükümlülere Getirdiği Avantajlar Nelerdir?

1) İzin Kullanma: Hükümlü, mevzuatta belirlenen usul ve esaslar dahilinde mazeret izni, özel izin veya iş arama izni kullanabilir.

a) Mazeret izni: Özgürlüğü bağlayıcı cezanın 1/5'ini iyi hâlli geçirmek şartıyla; anne, baba, eş, kardeş veya çocuğunun ölümü; bunlardan birisinin yaşamsal tehlike oluşturacak önemli ve ağır hastalık hâlleri ya da deprem, su baskını, yangın gibi felâketler nedeniyle zarara uğradıklarının belgelendirilmesi üzerine hükümlüye yol dışında on güne kadar mazeret izni verilebilir. (Ölüm halinde Cumhuriyet başsavcılığının, diğer hallerde Adalet Bakanlığının onayı ile).

Devam edecek